‘ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ’ਤੇ ਪਥਰਾਅ’ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪੈ ਰਹੀ ਖਤਰੇ ’ਚ!

ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਜਿਥੇ ਇਕ ਪਾਸੇ ‘ਵੰਦੇ ਭਾਰਤ’ ਅਤੇ ‘ਬੁਲੇਟ ਟ੍ਰੇਨ’ ਵਰਗੇ ਹਾਈ ਸਪੀਡ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਭਵਿੱਖ ਵੱਲ ਕਦਮ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ’ਚ ਸਮਾਜ ਵਿਰੋਧੀ ਤੱਤਾਂ ਵਲੋਂ ‘ਵੰਦੇ ਭਾਰਤ’ ਸਮੇਤ ਲੋਕਲ, ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ ਅਤੇ ਪੈਸੇਂਜਰ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ’ਤੇ ਪਥਰਾਅ ਕਰ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ’ਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਖਤਰੇ ’ਚ ਪਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਨੂੰ ਹਾਨੀ ਪਹੁੰਚਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬੀਤੇ ਸਾਲ ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਦਸੰਬਰ 2025 ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ’ਤੇ ਪਥਰਾਅ ਦੀਆਂ 1698 ਘਟਨਾਵਾਂ ਹੋਈਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ’ਚ ਸ਼ਾਮਲ 665 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਪਿਛਲੇ 5 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ’ਤੇ ਪਥਰਾਅ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਘਟਨਾਵਾਂ ਹੇਠਾਂ ਦਰਜ ਹਨ :

* 2 ਸਤੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ‘ਬਾਂਕਾ’ (ਬਿਹਾਰ) ’ਚ ‘ਜਮਾਲਪੁਰ-ਭਾਗਲਪੁਰ-ਹਾਵੜਾ ਵੰਦੇ ਭਾਰਤ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ’ ਉੱਤੇ ‘ਬਾਂਕਾ’ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ‘ਪੰਜਵਾਰਾ ਕ੍ਰਾਸਿੰਗ’ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਪਥਰਾਅ ਕਰਨ ਨਾਲ ਟ੍ਰੇਨ ਦੀਅਾਂ ਖਿੜਕੀਅਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ।

* 18 ਸਤੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ‘ਮੁੰਬਈ’ ਵਿਚ ‘ਵਡਾਲਾ’ ਤੋਂ ‘ਸੇਵੜੀ’ ਜਾ ਰਹੀ ਇਕ ਰੇਲਗੱਡੀ ’ਤੇ ਪਥਰਾਅ ਨਾਲ ਇਕ ਔਰਤ ਯਾਤਰੀ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਈ।

* 22 ਸਤੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ‘ਮੁੰਬਈ’ ਵਿਚ ਹੀ ‘ਰੇ ਰੋਡ’ ਅਤੇ ‘ਕਾਟਨ ਗ੍ਰੀਨ’ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇਕ ਲੋਕਲ ਰੇਲਗੱਡੀ ’ਤੇ ਬਾਹਰੋਂ ਪਥਰਾਅ ਨਾਲ ਜ਼ਖਮੀ ਔਰਤ ਯਾਤਰੀ ‘ਹਰਸ਼ਦਾ ਪਵਾਰ’ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਣਾ ਪਿਆ।

* 29 ਸਤੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ‘ਨਾਗਰ ਕੋਯਲ-ਚੇਨਈ ਐਗਮੋਰ ਵੰਦੇ ਭਾਰਤ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ’ ਉੱਤੇ ਪਥਰਾਅ ਕਰ ਕੇ ਇੰਜਣ ਦੀ ਵਿੰਡਸ਼ੀਲਡ ਤੋੜਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ’ਚ ਇਕ ਨਾਬਾਲਿਗ ਲੜਕੀ ਫੜੀ ਗਈ ਜਿਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਇਹ ਹਲਫਨਾਮਾ ਲਿਖਵਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਬੇਟੀ ਦੁਬਾਰਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਲਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗੀ।

* 24 ਨਵੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ‘ਰਾਉਰਕੇਲਾ-ਹਾਵੜਾ ਵੰਦੇ ਭਾਰਤ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ’ ਦੇ ਰਾਉਰਕੇਲਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਕੁਝ ਹੀ ਪਲ ਬਾਅਦ ਪਥਰਾਅ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ 3 ਕੋਚਾਂ ਦੀਅਾਂ ਖਿੜਕੀਅਾਂ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਟੁੱਟ ਗਏ ਪਰ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਕਿ ਕਿਸੇ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਸੱਟ ਨਹੀਂ ਲੱਗੀ।

* 19 ਦਸੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ‘ਦੱਖਣ ਰੇਲਵੇ’ ਦੇ ‘ਪਲੱਕੜ’ ਡਵੀਜ਼ਨ ’ਚ ਰੇਲਵੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਅਾਂ ਨੇ ‘ਵੰਦੇ ਭਾਰਤ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ’ ਉੱਤੇ ਪਥਰਾਅ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਦਾ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਤੋੜ ਕੇ ਯਾਤਰੀਅਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਾ ਲਈ ਗੰਭੀਰ ਖਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦੇਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ’ਚ ‘ਸ਼ੁਭਜੀਤ ਮਲਿਕ’ ਨਾਂ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ।

* 24 ਦਸੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ‘ਮੁਜ਼ੱਫਰਪੁਰ’ (ਬਿਹਾਰ) ’ਚ ‘ਗੋਰਖਪੁਰ-ਪਾਟਲੀਪੁੱਤਰ ਵੰਦੇ ਭਾਰਤ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ’ ਉੱਤੇ ‘ਚਕਿਆ ਸਟੇਸ਼ਨ’ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸ਼ਰਾਰਤੀ ਤੱਤਾਂ ਵਲੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪਥਰਾਅ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ 3 ਕੋਚਾਂ ਦੀਅਾਂ ਖਿੜਕੀਅਾਂ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਟੁੱਟ ਗਏ।

* 6 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ‘ਉਦੇਪੁਰ’ (ਰਾਜਸਥਾਨ) ’ਚ ‘ਉਦੇਪੁਰ ਸਿਟੀ-ਮਾਦਰ’ ਪੈਸੇਂਜਰ ਟ੍ਰੇਨ ’ਤੇ ‘ਝਰਨੋਂ ਕੀ ਸਰਾਯ’ ਦੇ ਨੇੜੇ ਅਣਪਛਾਤੇ ਬਦਮਾਸ਼ਾਂ ਵਲੋਂ ਪਥਰਾਅ ਨਾਲ ਇਕ ਔਰਤ ਯਾਤਰੀ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ’ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਹਸਪਤਾਲ ’ਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਉਣਾ ਪਿਆ।

* 9 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ‘ਕਾਨਪੁਰ’ (ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼) ਜ਼ਿਲੇ ’ਚ ਅਣਪਛਾਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੋਂ ਇੰਦੌਰ ਜਾ ਰਹੀ ‘ਕਾਸ਼ੀ ਮਹਾਕਾਲ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ’ ਉੱਤੇ ‘ਭੀਮਸੇਨ’ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਥਰਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਫਸਟ ਏ. ਸੀ. ਕੋਚ ਦੀ ਇਕ ਖਿੜਕੀ ਦਾ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਟੁੱਟ ਜਾਣ ਨਾਲ ਯਾਤਰੀਅਾਂ ’ਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਫੈਲ ਗਈ।

* ਅਤੇ ਹੁਣ 12 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ‘ਦਿੱਲੀ-ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ’ ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਕੁਝ ਹੀ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਸ਼ਰਾਰਤੀ ਤੱਤਾਂ ਵਲੋਂ ਪਥਰਾਅ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਕਈ ਕੋਚਾਂ ਦੀਅਾਂ ਖਿੜਕੀਅਾਂ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਟੁੱਟ ਗਏ।

ਰੇਲਵੇ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 153 (ਯਾਤਰੀਅਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਖਤਰੇ ’ਚ ਪਾਉਣਾ) ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਪਰਾਧ ’ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਅਤੇ ਦੋਸ਼ੀ ਪਾਏ ਜਾਣ ’ਤੇ 5 ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਰੇਲਵੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ’ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸ਼ਰਾਰਤੀ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਫੜਨ ਲਈ ਰੇਲ ਮਾਰਗਾਂ ’ਤੇ ਹਾਈ ਪਾਵਰ ਸੀ. ਸੀ. ਟੀ. ਵੀ. ਕੈਮਰੇ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਫੜੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸਖਤ ਤੋਂ ਸਖਤ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ’ਤੇ ਲਗਾਮ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਅਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਹੋ ਸਕੇ।

–ਵਿਜੇ ਕੁਮਾਰ