ਸਾਨੂੰ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ‘ਮੁਹੰਮਦ’ ਦੀਪਕਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ

26 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਦੇਸ਼ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ’ਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨਤਾ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਫੌਜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਕੇ ਗਣਤੰਤਰ ਦਿਵਸ ਮਨਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਇਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਸ਼ਹਿਰ ਕੋਟਦੁਆਰ ’ਚ ਇਕ ਸ਼ਰਮਨਾਕ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਜੋ ਵਧ ਰਹੀ ਫ਼ਿਰਕਾਪ੍ਰਸਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ’ਚ ਘੁਲ ਰਹੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਦਿਖਾ ਰਹੀ ਸੀ।

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨਿਊਜ਼ ਦੇਖਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗੇ ਕਿ ਉਸ ਦਿਨ ਕੋਟਦੁਆਰ ’ਚ ਕੀ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਪੰਨੇ ’ਤੇ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਇਕ ਰਿਪੋਰਟ ਪੜ੍ਹੀ ਹੋਵੇ ਪਰ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਫਾਲੋ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸ ’ਤੇ ਕਰੋੜਾਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਆਈਆਂ ਹਨ।

ਉਸ ਦਿਨ, ਬਜਰੰਗ ਦਲ ਦੇ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਇਕ ਸਮੂਹ ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ’ਤੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਇਕ 70 ਸਾਲਾ ਮੁਸਲਿਮ ਤੋਂ ਦੁਕਾਨ ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਦੁਕਾਨ ਦਾ ਨਾਂ ‘ਬਾਬਾ ਸਕੂਲ ਡਰੈੱਸ ਐਂਡ ਮੈਚਿੰਗ ਸੈਂਟਰ’ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੁਕਾਨ ਦੇ ਨਾਂ ’ਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਦਿੱਕਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਤਰਾਜ਼ ਨਾਂ ’ਚ ‘ਬਾਬਾ’ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ’ਤੇ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ‘ਬਾਬਾ’ ਸ਼ਬਦ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ੰਕਰ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਕ ਮੁਸਲਿਮ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਇਸ ਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਜਦਕਿ ਉਸੇ ਸਾਈਨ ਬੋਰਡ ’ਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਮਾਲਕ ਦਾ ਨਾਂ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਦੀ ਇਸ ਗੱਲ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤੀ ਨਹੀਂ ਜਤਾਈ ਕਿ ‘ਬਾਬਾ’ ਸ਼ਬਦ ਫਕੀਰਾਂ ਅਤੇ ਪੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਇਕ ਨੌਜਵਾਨ ਅੱਗੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਬਜਰੰਗ ਦਲ ਦੇ ਕਾਰਕੁੰਨਾਂ ਤੋਂ ਸਵਾਲ ਕੀਤੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਪੁੱਛਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ‘ਮੁਹੰਮਦ’ ਦੀਪਕ ਹੈ, ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੈ, ਮੁਸਲਿਮ ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਇਕਜੁੱਟਤਾ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ। ਉਹ ਇਕ ਜਿਮ ਦਾ ਮਾਲਕ ਅਤੇ ਬਾਡੀ ਬਿਲਡਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਜਿਮ ’ਚ ਆਪਣੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਅਸੀਸ ਦੇਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਜਰੰਗ ਬਲੀ ਦਾ ਇਕ ਵੱਡਾ ਪੋਸਟਰ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕ ਕੰਧ ਬਣ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਬਹਿਸ ਦਾ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ’ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਮੂਹ ਕੋਲ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਚਾਰਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਜਰੰਗ ਦਲ ਦੇ ਕਾਰਕੁੰਨਾਂ ਨੇ ਦੇਹਰਾਦੂਨ ਤੋਂ ਮਦਦ ਮੰਗੀ, ਜਿੱਥੋਂ 100 ਤੋਂ 150 ਸਮਰਥਕਾਂ ਦਾ ਇਕ ਗਿਰੋਹ ਕੋਟਦੁਆਰ ’ਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਾਅਰੇਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੀਪਕ ਨੂੰ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬੁਲਾਇਆ। ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ’ਚ ਪੁਲਸ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਵੀ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ ਗੰਭੀਰ ਉਕਸਾਵੇ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਭੇਜਣ ’ਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ।

ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ’ਤੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਨਿੰਦਾ ਅਤੇ ਦੀਪਕ ਲਈ ਸਮਰਥਨ, ਕਥਿਤ ਹਿੰਦੂਤਵ ਦੇ ਰੱਖਿਅਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ’ਤੇ ਵਧ ਰਹੇ ਅਸੰਤੋਸ਼ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ।

ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਦੀਪਕ ਵੱਲੋਂ ਦਿਖਾਏ ਗਏ ਹੌਸਲੇ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਬਜਰੰਗ ਦਲ ਦੇ ਕਾਰਕੁੰਨਾਂ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਪੁਲਸ ਨੇ ਦੀਪਕ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੀ ਐੱਫ.ਆਈ.ਆਰ. ਦਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਦੋਸ਼ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਜਨਤਕ ਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰੇ ’ਚ ਪਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹੰਗਾਮਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਨਿਰਪੱਖ ਰੂਪ ’ਚ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਸ ਨੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਇਕ ਸਮੂਹ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਵੀ ਐੱਫ.ਆਈ.ਆਰ. ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਪਰ ਉਹ ‘ਅਣਪਛਾਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ’ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਇਸ ਤੱਥ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹੋਇਆ ਕਿ ਸਮੂਹ ਦੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 5 ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ ਉਹੀ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਪੁਲਸ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਵੀ. ਆਈ. ਪੀ. ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਅੰਕਿਤਾ (ਇਕ ਹੋਟਲ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨਿਸਟ) ਤੋਂ ਜਿਨਸੀ ਸਬੰਧ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ’ਚ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਉਹੀ ਸੂਬਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਹਾਲ ਹੀ ’ਚ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਦੇ ਇਕ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਇਕ ਸਮੂਹ ਨੇ ਕੁੱਟ-ਕੁੱਟ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ‘ਚੀਨੀਆਂ ਵਰਗਾ’ ਸੀ।

ਸੂਬੇ ’ਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਟਕਰਾਅ ਦੀਆਂ ਕਈ ਖ਼ਬਰਾਂ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਬਾਈਕਾਟ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵੀ ਦੇਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮੁਸਲਮਾਨ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਵੈਸੇ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੂਬਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਸਮਾਨ ਨਾਗਰਿਕ ਜ਼ਾਬਤਾ (ਯੂ. ਸੀ. ਸੀ.) ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪੁਸ਼ਕਰ ਸਿੰਘ ਧਾਮੀ ਆਪਣੇ ਪੱਖਪਾਤਾਂ ਨੂੰ ਛੁਪਾਉਣ ਦੀ ਕੋਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਅਸਲ ’ਚ, ਗੁਜਰਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਹਿੰਦੂਤਵ ਦੀ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ‘ਹਿੰਦ ਸਮਾਚਾਰ’ ਸਮੂਹ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ’ਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਫ਼ਿਰਕੂ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਹਿੰਸਾ ਦੀਆਂ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਇਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਰੁਝਾਨ ਹੈ। ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਆਤਮ-ਚਿੰਤਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਕਿਸ ਦਿਸ਼ਾ ’ਚ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ, ਫ਼ਿਰਕਾਪ੍ਰਸਤੀ ਅਤੇ ਜਾਤ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਵਿਤਕਰੇ ਦਾ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਘੱਟ ਹੋਣ ਦੇ ਕੋਈ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾ ਰਿਹਾ। ਇਹ ਅਸਲ ’ਚ ਹੋਰ ਖ਼ਰਾਬ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਸਾਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਹਿਮੰਤ ਬਿਸਵਾ ਸਰਮਾ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਲਓ। ਸੂਬੇ ’ਚ ਘੱਟਗਿਣਤੀਆਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਿਆਨਬਾਜ਼ੀ ਜਗ-ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਪ੍ਰਵਾਸ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਜਾਇਜ਼ ਹੋਵੇ ਪਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਿਮ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕਰਨ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਸਲਾਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ (ਮੁਸਲਿਮ) ਰਿਕਸ਼ੇ ਵਾਲਾ ਸਵਾਰੀ ਲਈ 5 ਰੁਪਏ ਮੰਗੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ 4 ਰੁਪਏ ਦਿਓ!

ਅਤੇ ਸੱਚਮੁੱਚ, ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ’ਤੇ ਕੁਝ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ’ਚ ਕਾਲਜ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ—ਵਿਚਾਰੇ ਰਿਕਸ਼ੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਇਕ ਰੁਪਈਆ ਦੇਣ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਬਸ ਇਹੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਸੁਮੱਤ ਆਵੇ।

ਵਿਪਿਨ ਪੱਬੀ