ਅਫ਼ਗਾਨ ਸਰਹੱਦ ਬੰਦ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅੰਦਰ ਹਿੰਸਾ ''ਚ 34 ਫੀਸਦੀ ਵਾਧਾ

ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਸਰਹੱਦ ਬੰਦ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਹਿੰਸਾ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਤਾਂ ਆਈ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਾਲ 2025 ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਦਾ 'ਸਭ ਤੋਂ ਹਿੰਸਕ' ਸਾਲ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।, ਇਕ ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ 'ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਰਿਸਰਚ ਐਂਡ ਸਕਿਓਰਿਟੀ ਸਟੱਡੀਜ਼' (CRSS) ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਮੁੱਚੀ ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 34 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸਰਹੱਦ ਬੰਦ ਹੋਣ ਦਾ ਅਸਰ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 11 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਆਪਣੀ ਸਰਹੱਦ ਇਸ ਇਲਜ਼ਾਮ ਹੇਠ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਆਪਣੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਪੁਖਤਾ ਕਦਮ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨਵੰਬਰ ਵਿੱਚ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 9 ਫੀਸਦੀ ਅਤੇ ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਚ 17 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੀ ਗਈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ 2025 ਦੀ ਆਖਰੀ ਤਿਮਾਹੀ ਦੌਰਾਨ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ।

ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ 'ਚ ਭਾਰੀ ਉਛਾਲ
ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦੀ ਅਤੇ ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੋਧੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਸਾਲ 2024 ਵਿੱਚ 2,555 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਗਈ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਹੀ 2025 ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਵਧ ਕੇ 3,417 ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 862 ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ ਹੈ।

ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਇਲਾਕੇ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਇਸ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੈਬਰ ਪਖਤੂਨਖਵਾ ਅਤੇ ਬਲੋਚਿਸਤਾਨ ਸੂਬੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਕੁੱਲ ਮੌਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 96 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੌਤਾਂ ਅਤੇ 93 ਫੀਸਦੀ ਹਿੰਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੋਈਆਂ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਪੱਧਰ ਘੱਟ ਰਿਹਾ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 25 ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 40 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਜਦਕਿ ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ 51 ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 56 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਗਈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਕਸ਼ਮੀਰ (PoK) ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਘਟਨਾਵਾਂ ਘੱਟ ਸਨ, ਪਰ ਜ਼ਖਮੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਹੀ। PoK ਵਿੱਚ 103 ਲੋਕ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ। ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਤਿਸਤਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਰਿਹਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇੱਥੇ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਚਾਰ ਹੋ ਗਈ, ਜੋ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਵਾਧਾ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਸਰਹੱਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਧਾਉਣ ਨਾਲ ਕੁਝ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪੱਖੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ 2025 ਬੇਹੱਦ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਜਗ ਬਾਣੀ ਈ-ਪੇਪਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਐਪ ਨੂੰ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ

For Android:- https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jagbani&hl=en

For IOS:- https://itunes.apple.com/in/app/id538323711?mt=8

For Whatsapp:- https://whatsapp.com/channel/0029Va94hsaHAdNVur4L170e