ਆਫ ਦਿ ਰਿਕਾਰਡ : ਸ਼ੁਭੇਂਦੂ ਤੇ ਸਰਮਾ ਵਿਚਾਲੇ ਕੀ ਸਮਾਨਤਾ ਹੈ?

ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ- ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ, ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੇ ਇਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਲਾ ਵਿਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ : ਜੰਗ ਦੇ ਕਮਾਂਡਰਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਖੂਨ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਦੇਣਾ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਕੀਤਾ—ਖਾਨਦਾਨੀ ਦਰਬਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੇ ਗਏ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਖੇਤਰੀ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾਉਣਾ। ਇਹੀ ਉਹ ਮਾਮੂਲੀ ਧਾਗਾ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ੁਭੇਂਦੂ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਹਿਮੰਤ ਬਿਸਵਾ ਸਰਮਾ ਨੂੰ ਆਪਸ ਵਿਚ ਜੋੜਦਾ ਹੈ।

ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਿਰਫ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਦਾ ਇਕ ਅਹੁਦੇਦਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਹ ਨੰਦੀਗ੍ਰਾਮ ਦਾ ਵਾਸਤੂਕਾਰ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਜਨ-ਅੰਦੋਲਨਕਾਰੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਨੂੰ ਸੜਕਾਂ ’ਤੇ ਲੜਨ ਵਾਲੀ ਤੋਂ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਨਿਰਵਿਵਾਦ ਸ਼ਾਸਕ ਬਣਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ, ਉਸਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਸਿਆਸੀ ਵਾਰਸ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰ ਦੀ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਉਦੋਂ ਬਦਲ ਗਈ ਜਦੋਂ ਪਾਰਟੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਬੈਨਰਜੀ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਈ, ਜੋ ਮਮਤਾ ਦੇ ਭਤੀਜੇ ਸਨ। ਅਧਿਕਾਰੀ 2020 ਵਿਚ ਪਾਰਟੀ ਛੱਡ ਕੇ ਭਾਜਪਾ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਗਵਾ ਖੇਮੇ ਦੇ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ‘ਰਾਜਾ’ ਬਣ ਗਏ।

ਆਸਾਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵੀ ਅਜੀਬ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ-ਜੁਲਦੀ ਹੈ। ਸਰਮਾ ਨੇ 25 ਸਾਲ ਤੱਕ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵਿਚ ਕਾਂਗਰਸ ਨੂੰ ਇੱਟ-ਇੱਟ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਵੀ ਜਦੋਂ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ, ਤਾਂ ਸਰਕਾਰ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਤਰੁਣ ਗੋਗੋਈ ਦੇ ਬੇਟੇ ਗੌਰਵ ਗੋਗੋਈ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਹਿਜ ਲੱਗੀ। ਸਰਮਾ 2015 ਵਿਚ ਭਾਜਪਾ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। ਅੱਜ, ਉਹ ਨਾ ਸਿਰਫ ਆਸਾਮ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨੇਤਾ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵਿਚ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਰਣਨੀਤੀਕਾਰ ਵੀ ਹਨ।

ਸਬਕ ਬਹੁਤ ਸਖ਼ਤ ਹੈ। ਵੰਸ਼ਵਾਦ ਕਾਰਨ ਪਾਰਟੀਆਂ ਅਕਸਰ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਜਰਨੈਲਾਂ ਨੂੰ ਗੁਆ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਭਾਜਪਾ ਦਾ ਉਭਾਰ ਸਿਰਫ ਚੋਣ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਜਾਂ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਦਾ ਅਸਲੀ ਲੰਬਾ ਫਾਇਦਾ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੇ ਗਏ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ, ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਇਨਾਮ ਦੇਣ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਨੂੰ ਚੋਣਵੀਂ ਤਾਕਤ ਵਿਚ ਬਦਲਣ ਵਿਚ ਹੈ।