ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦਾ ਵੱਡਾ ਫੈਸਲਾ: ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ''ਵਿਆਹ ਵਰਗਾ ਰਿਸ਼ਤਾ''
Friday, Jan 23, 2026 - 11:43 PM (IST)
ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ (ਮੁੰਬਈ): ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਨਾਗਪੁਰ ਪੀਠ ਨੇ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਕਾਨੂੰਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਚੱਲੇ ਸਰੀਰਕ ਸਬੰਧ, ਬਾਰ-ਬਾਰ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬੱਚੇ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਆਮ ਜਾਂ 'ਕੈਜ਼ੂਅਲ ਰਿਲੇਸ਼ਨਸ਼ਿਪ' ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਅਜਿਹੇ ਸਬੰਧ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਐਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ 'ਵਿਆਹ ਵਰਗੇ ਰਿਸ਼ਤੇ' ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਕੀ ਸੀ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ?
ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਜਸਟਿਸ ਐਮ. ਐਮ. ਨੇਰਲੀਕਰ ਦੀ ਪੀਠ ਨੇ ਗੜ੍ਹਚਿਰੌਲੀ ਦੇ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਵੱਲੋਂ ਦਾਇਰ ਪਟੀਸ਼ਨ 'ਤੇ ਸੁਣਾਇਆ। ਇੱਕ 22 ਸਾਲਾ ਔਰਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ 8 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਨਾਬਾਲਗ ਧੀ ਨੇ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਬੰਧ ਸਨ। ਔਰਤ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਮੁਲਜ਼ਮ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਪਹਿਲਾਂ ਗਰਭਪਾਤ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਜਾਰੀ ਰਹੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੱਚੀ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ।
ਅਦਾਲਤ ਦੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ:
ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਆਮ ਸਬੰਧ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਘਰੇਲੂ ਰਿਸ਼ਤਾ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲਿਆਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਮਿਆਦ, ਸਰੀਰਕ ਸਬੰਧ ਅਤੇ ਸੰਤਾਨ ਦਾ ਹੋਣਾ ਵਿਆਹ ਵਰਗੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੰਕੇਤ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਵਿਰੁੱਧ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਕੇਸ ਰੱਦ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਵਿਰੁੱਧ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
