ਭਾਰਤ ''ਚ ਬਦਲਿਆ ਨਸ਼ੇ ਦਾ ਟ੍ਰੈਂਡ ! ਸ਼ਰਾਬ ਵੱਲ ਮੁੜੇ ਬੰਦੇ, ਜਨਾਨੀਆਂ...

Monday, Jun 22, 2026 - 11:37 AM (IST)

ਭਾਰਤ ''ਚ ਬਦਲਿਆ ਨਸ਼ੇ ਦਾ ਟ੍ਰੈਂਡ ! ਸ਼ਰਾਬ ਵੱਲ ਮੁੜੇ ਬੰਦੇ, ਜਨਾਨੀਆਂ...

ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ- ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਆਈ NFHS (National Family Health Survey)-6 (2023-24) ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਰਤ 'ਚ ਨਸ਼ੇ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ 'ਚ ਇਕ ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮਰਦਾਂ 'ਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਸੇਵਨ ਵਧਿਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਔਰਤਾਂ 'ਚ ਤੰਬਾਕੂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਰਾਹਤ ਦੇ ਕੁਝ ਸੰਕੇਤ ਹਨ। ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਔਰਤਾਂ 'ਚ ਤੰਬਾਕੂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ 8.9% ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਘੱਟ ਕੇ 8.4% ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ 'ਚ ਇਸ ਦਾ ਉਲਟ ਰੁਝਾਨ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। 13 ਸੂਬਿਆਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚ ਔਰਤਾਂ 'ਚ ਤੰਬਾਕੂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਵਰਗੇ ਸੂਬੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਤੰਬਾਕੂ 'ਚ ਹਲਕੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ - 38 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ 36.3 ਫੀਸਦੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕੁਝ ਸੂਬਿਆਂ 'ਚ ਇਹ ਦਰ ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇਸ਼ 'ਚ ਮਰਦਾਂ 'ਚ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਦੀ ਆਦਤ 'ਚ ਹਲਕਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ- 18.7 ਫੀਸਦੀ ਤੋਂ 18.9 ਫੀਸਦੀ ਤੱਕ। ਇਹ ਵਾਧਾ ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਕੇਰਲ ਅਤੇ ਤੇਲੰਗਾਨਾ 'ਚ ਵਧੇਰੇ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ 'ਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਸੇਵਨ 'ਚ ਮਾਮੂਲੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ ਪਰ ਕੁਝ ਸੂਬਿਆਂ 'ਚ ਇਹ ਫਿਰ ਵੀ ਵਧਿਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ

ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਔਸਤ ਦੇਖ ਕੇ ਪੂਰੀ ਤਸਵੀਰ ਨਹੀਂ ਸਮਝੀ ਜਾ ਸਕਦੀ। ਕਈ ਸੂਬਿਆਂ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ 'ਚ ਸਥਿਤੀ ਕਾਫ਼ੀ ਗੰਭੀਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਣਨੀਤੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਤੰਬਾਕੂ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ

ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਤੰਬਾਕੂ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੌਤਾਂ 'ਚ ਲਗਭਗ 48 ਫੀਸਦੀ ਮੌਤਾਂ ਦਿਲ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀਆਂ (ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਸਟ੍ਰੋਕ) ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤ 'ਚ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਤੰਬਾਕੂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕੈਂਸਰ ਕੁੱਲ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚੋਂ ਲਗਭਗ 27-30 ਫੀਸਦੀ ਹਨ। ਸਾਹ ਦੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਵੀ ਇਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮਰਦਾਂ 'ਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਆਦਤ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ 'ਚ ਤੰਬਾਕੂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ। ਕੁਝ ਸੂਬਿਆਂ 'ਚ ਸਥਿਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਔਸਤ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਮਾੜੀ ਹੈ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਨਸ਼ਾ ਵਿਰੋਧੀ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਰਾਜ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਅਤੇ ਵੱਖਰੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

ਜਗ ਬਾਣੀ ਈ-ਪੇਪਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਐਪ ਨੂੰ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ

For Android:- https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jagbani&hl=en

For IOS:- https://itunes.apple.com/in/app/id538323711?mt=8

For Whatsapp:- https://whatsapp.com/channel/0029Va94hsaHAdNVur4L170e


author

DIsha

Content Editor

Related News