ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ''ਚ ਡੂੰਘਾ ਹੋਇਆ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਕਟ ! ਦਾਅ ''ਤੇ ਜਵਾਕਾਂ ਦਾ ਭਵਿੱਖ
Monday, Sep 14, 2026 - 02:22 PM (IST)
ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ- ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਇਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਵਧਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅਸਲ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਹੁਨਰ ਦਾ ਪੱਧਰ ਲਗਾਤਾਰ ਡਿੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਕਲ, ਰੱਟਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਤਕਨੀਕੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੁਣ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਿਸਟਮਿਕ ਸੰਕਟ ਬਣ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਦੇ 2024 ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ 51 ਫ਼ੀਸਦੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਪਾਸ ਬੱਚੇ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੇਖ ਜਾਂ ਕਿਤਾਬ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹਨ। ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਨਕਲ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸੀ.ਸੀ.ਟੀ.ਵੀ. ਕੈਮਰੇ ਵਰਗੇ ਉਪਾਅ ਨੈਤਿਕ ਸੁਧਾਰ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਉਦਯੋਗਾਂ ਨਾਲ ਲੋੜੀਂਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਕੋਲ ਅਸਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਨਰ ਦੀ ਭਾਰੀ ਘਾਟ ਹੈ।
ਪੜ੍ਹੋ ਇਹ ਅਹਿਮ ਖ਼ਬਰ- ਅਮਰੀਕੀ ਪੁਲਸ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ 'ਵਾਂਟੇਡ' ਐਲਾਨਿਆ
ਸਿੱਖਿਆ 'ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਖ਼ਰਚਾ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਆਪਣੀ ਜੀ.ਡੀ.ਪੀ. ਦਾ ਮਹਿਜ਼ 2 ਫ਼ੀਸਦੀ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸਿੱਖਿਆ 'ਤੇ ਖ਼ਰਚ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਯੂਨੈਸਕੋ ਦੇ 'ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ 2030' ਫਰੇਮਵਰਕ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਿਤ 4 ਤੋਂ 6 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੇ ਮਿਆਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਰਿਟ ਦੀ ਬਜਾਏ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪੱਖਪਾਤ ਰਾਹੀਂ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੱਤਾ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਰਿਸਰਚ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ 'ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟਸ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ' (IITs) ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ 'ਤੇ ਬਣਾਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਲੋੜ ਹੈ।
ਜਨਸੰਖਿਆ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਲ 2050 ਤੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ 13 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਬਜ਼ੁਰਗ (65 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ) ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਮਾਹਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਲਗਭਗ 5 ਵਿੱਚੋਂ 6 ਨੌਜਵਾਨ ਮੌਜੂਦਾ ਆਧੁਨਿਕ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਦੀਆਂ ਹੁਨਰ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਸੁਧਾਰ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੁਨਰਮੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਹੋਣ ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਜਗ ਬਾਣੀ ਈ-ਪੇਪਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਐਪ ਨੂੰ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
For Android:- https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jagbani&hl=en
For IOS:- https://itunes.apple.com/in/app/id538323711?mt=8
ਨੋਟ- ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਬਾਰੇ ਕੁਮੈਂਟ ਕਰ ਦਿਓ ਰਾਏ।
