6 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ, ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਭਰ ਦੀ ਤੰਦਰੁਸਤੀ
Sunday, Aug 02, 2026 - 11:01 AM (IST)
ਹੈਲਥ ਡੈਸਕ - ਹਰ ਸਾਲ, ਅਗਸਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਨੂੰ 'ਵਿਸ਼ਵ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਹਫ਼ਤੇ' ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਨਵੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਮਾਂ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਮਨਾਂ 'ਚ ਸਹੀ ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲ ਉੱਠਦੇ ਹਨ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬੱਚੇ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਕ ਮਾਂ ਨੂੰ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਦਾ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਫੈਸਲਾ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ, ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਭੋਜਨ, ਪਰਿਵਾਰਕ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਮਾਹਰ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਮਾਵਾਂ ਡਿਲੀਵਰੀ ਦੇ ਢੰਗ ਬਾਰੇ ਵੀ ਚਿੰਤਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਮਾਹਰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਡਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਸਿਜੇਰੀਅਨ ਡਿਲੀਵਰੀ ਹੋਵੇ। ਇਕ ਪੂਰੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਆਮ ਡਿਲੀਵਰੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਿਜੇਰੀਅਨ ਡਿਲੀਵਰੀ 'ਚ ਵੀ, ਸਹਾਇਕ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਪਹਿਲੇ ਘੰਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਦੁੱਧ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਾਫ਼ੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬੱਚਾ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਸਿੱਖਦਾ ਹੈ। ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, 2024 ਵਿੱਚ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ 48% ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਰਤ 'ਚ, 41.8% ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਘੰਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ-ਅੰਦਰ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਮਿਲੇ। NFHS-5 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਿਰਫ਼ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਹੀ ਬੱਚੇ ਲਈ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਪੂਰਾ ਪੋਸ਼ਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕੰਮਕਾਜੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮੈਟਰਨਿਟੀ ਛੁੱਟੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਪੂਰਾ ਸਮਰਥਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਟੋਰ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ 'ਚ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਬੈਂਕਾਂ 'ਚ ਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਵੇਂ ਇੱਕ ਮਾਂ ਪੋਸਟਪਾਰਟਮ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਨਾਲ ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਮਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਵਿਚਕਾਰ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਬੰਧਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇਕ ਸਧਾਰਨ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਤਰੀਕਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬੱਚੇ ਲਈ ਇਕ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ ਅਨੁਭਵਾਂ 'ਚੋਂ ਇਕ ਹੈ।
ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਪੋਸ਼ਣ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਮਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਂ ਦੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ, ਅੰਡਕੋਸ਼ ਕੈਂਸਰ, ਟਾਈਪ 2 ਸ਼ੂਗਰ, ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ, ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਣੇਪੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਆਮ ਵਾਂਗ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ 'ਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਿਹਤਰ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਸਿਹਤ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇੰਦੌਰ-ਅਧਾਰਤ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟ ਡਾ. ਰਿਤੂ ਹਰੀਪ੍ਰਿਆ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬ੍ਰੈਸਟਫੀਡਿੰਗ ਨਾਲ ਮਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਵਿਚਕਾਰ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਬੰਧਨ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਂ ਨੂੰ ਮਾਨਸਿਕ ਤਾਕਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
