ਚਾਬਹਾਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਟ੍ਰੇਟੇਜਿਕ ਪੋਰਟ ਨੂੰ ਝਟਕਾ

ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ- ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਯੂ. ਐੱਸ., ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਵਧਦੇ ਝਗੜੇ ਦਾ ਅਸਰ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ’ਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਟ੍ਰੇਟੇਜਿਕ ਹਿੱਤਾਂ ’ਤੇ ਲੰਬਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪੈਣ ਲੱਗਾ ਹੈ। ਤੁਰੰਤ ਦੇ ਜੀਓਪੋਲੀਟੀਕਲ ਝਟਕਿਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਹੁਣ ਠੋਸ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ-ਸਭ ਤੋਂ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਈਰਾਨ ’ਚ ਸਟ੍ਰੇਟੇਜਿਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅਹਿਮ ਚਾਬਹਾਰ ਪੋਰਟ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਅਤੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਹੈ।

ਜਾਣਕਾਰ ਸੂਤਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਹਾਲ ਦੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ’ਚ ਪੋਰਟ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪੁੱਜਾ ਹੈ। ਨੁਕਸਾਨ ਕਿੰਨਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਅਜੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਨੁਕਸਾਨ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਡਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਹੁਣ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾਉਣ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਸੰਚਾਲਨ ’ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਅਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲਾਉਣ ਲਈ ਇਕ ਟੀਮ ਈਰਾਨ ਭੇਜ ਰਹੀ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਲਈ, ਚਾਬਹਾਰ ਇਕ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੋਰਟ ਇਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਟ੍ਰੇਟੇਜਿਕ ਗੇਟਵੇ ਹੈ ਜੋ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਬਾਈਪਾਸ ਕਰ ਕੇ ਜ਼ਮੀਨ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਸੈਂਟਰਲ ਏਸ਼ੀਆਈ ਇਲਾਕੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਯੂਰੇਸ਼ੀਆ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕਨੈਕਟੀਵਿਟੀ ਅਤੇ ਜੀਓਪੋਲੀਟੀਕਲ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਆਧਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮਜ਼ੇ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੋਰਟ ਨੂੰ ਹਾਲ ਹੀ ’ਚ ਇਕ ਨਾਜ਼ੁਕ ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਕਤੂਬਰ ’ਚ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਰਾਜਦੂਤ ਸਰਜੀਓ ਗੋਰ ਦੇ ਨਾਲ ਡੂੰਘੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਾਬਹਾਰ ਲਈ ਇਕ ਹੋਰ ਬੈਨ ’ਚ ਛੋਟ ਦੇਣ ’ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਸੀ। ਖ਼ਬਰ ਹੈ ਕਿ ਗੋਰ ਨੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ’ਚ ਕਈ ਕਾਨਫੀਡੈਂਸ਼ੀਅਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਐੱਸ. ਜੈਸ਼ੰਕਰ ਸਮੇਤ ਸੀਨੀਅਰ ਭਾਰਤੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮੈਰਾਥਨ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।

ਇਸ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਨਤੀਜੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਮਈ, 2024 ’ਚ ਚਾਬਹਾਰ ’ਚ ਸ਼ਾਹਿਦ ਬੇਹੇਸ਼ਟੀ ਟਰਮੀਨਲ ਨੂੰ ਆਪਰੇਟ ਕਰਨ ਲਈ 10 ਸਾਲ ਦਾ ਕੰਟਰੈਕਟ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਲੌਂਗ-ਟਰਮ ਰੀਜਨਲ ਸਟ੍ਰੈਟੇਜੀ ਲਈ ਇਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਮਿਟਮੈਂਟ ਸੀ। ਹੁਣ ਪੋਰਟ ਦੇ ਡੈਮੇਜ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਉੱਥੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਬੇਭਰੋਸਗੀ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵੀ ਪੈਨਲਿਟੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਸਥਿਰ ਹੁੰਦੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ’ਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਟ੍ਰੇਟੇਜਿਕ ਐਸੈੱਟਸ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਵੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਵਧ ਗਈਆਂ ਹਨ।