ਬਦਲ ਜਾਵੇਗਾ OTP ਸਿਸਟਮ, ਜਾਣੋ ਕੀ ਹੈ TRAI ਦੀ ਪੂਰੀ ਯੋਜਨਾ

Wednesday, Oct 21, 2026 - 12:47 PM (IST)

ਬਦਲ ਜਾਵੇਗਾ OTP ਸਿਸਟਮ, ਜਾਣੋ ਕੀ ਹੈ TRAI ਦੀ ਪੂਰੀ ਯੋਜਨਾ

ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ ਡੈਸਕ : ਆਮਤੌਰ 'ਤੇ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਯੂਜ਼ਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ OTP ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਪੂਰੇ ਮੈਸੇਜ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਿਰਫ਼ ਅੰਕ(OTP) ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਔਨਲਾਈਨ ਧੋਖਾਧੜੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇਸ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਧੋਖਾਧੜੀ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਇਸ ਧੋਖਾਧੜੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ, TRAI ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਫਾਰਮੈਟ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਸੁਨੇਹਿਆਂ ਦੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਧੋਖਾਧੜੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। TRAI ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ OTP ਸੁਨੇਹਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਥਿਰ ਫਾਰਮੈਟ ਹੋਣ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਇਹ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ ਕਿ ਕਿਹੜੇ OTP ਸੁਨੇਹੇ ਅਸਲੀ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਹੜੇ ਧੋਖਾਧੜੀ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਭੇਜੇ ਗਏ ਹਨ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : Elon Musk ਦਾ ਵੱਡਾ ਐਲਾਨ: ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਹਰ ਬੱਚਾ ਬਣੇਗਾ SpaceX  ਦਾ ਹਿੱਸੇਦਾਰ; ਜਾਣੋ ਕਿਵੇਂ

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : Nepal ਦਾ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ : ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀ ਦੇ Biscuit ਦੇ ਆਯਾਤ-ਵਿਕਰੀ 'ਤੇ ਲਗਾਈ ਪਾਬੰਦੀ

ਰੱਖੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ

TRAI ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਛੋਟੇ ਬਦਲਾਅ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸਭ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ OTP ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਾਰੇ ਕਿੰਨੇ ਜਾਗਰੂਕ ਹੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ OTP ਅਜਨਬੀਆਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ OTP ਵਾਲੇ ਸੁਨੇਹੇ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘਟਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਕਿਸੇ ਬੈਂਕ ਜਾਂ ਭੁਗਤਾਨ ਐਪ ਤੋਂ OTP ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਖਾਤੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰੋ ਅਤੇ ਜੇ ਲੋੜ ਹੋਵੇ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਲੌਕ ਕਰੋ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ :  ਅਗਲੇ 10 ਸਾਲਾਂ 'ਚ ਦੁਨੀਆ 'ਚ ਹੋਣਗੇ 80 ਕਰੋੜ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ; ਅਜੇ ਬੰਗਾ ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਇਹ ਚਿਤਾਵਨੀ

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ :  ਰੇਲਵੇ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ : ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੀ ਇਹ ਗਲਤੀ ਤਾਂ ਜ਼ਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਟਿਕਟ ਤੇ 6 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕੈਦ

ਨਵਾਂ OTP ਫਾਰਮੈਟ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ?

TRAI ਬੈਂਕਾਂ, ਈ-ਕਾਮਰਸ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖਾਸ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ OTP ਸੁਨੇਹੇ ਭੇਜਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਰਮੈਟ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਏਗਾ ਕਿ ਕੀ ਕੋਡ ਲੌਗਇਨ, ਭੁਗਤਾਨ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੋਡ ਭੇਜਣ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਵੈਧਤਾ ਦੀ ਮਿਆਦ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ।

TRAI ਸੁਨੇਹਾ ਪ੍ਰੀਵਿਊ ਵਿੱਚ OTP ਨਾ ਦਿਖਾਉਣ 'ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਸੂਸਾਂ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡਾ OTP ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਲੋਕ ਸੁਨੇਹੇ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹ ਸਕਣਗੇ ਅਤੇ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਸਕਣਗੇ ਕਿ OTP ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : FSSAI ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 'Old Monk' Rum ਨੂੰ ਝਟਕਾ; CSD ਨੇ ਕੈਂਸਲ ਕੀਤੇ 3 ਵੇਰੀਐਂਟ ਦੇ ਆਰਡਰ

ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ : ਖਰਾਬ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਖਤੀ, FSSAI ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼

ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼

ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, OTP ਸੁਨੇਹਾ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੂਖਮ ਬਦਲਾਅ ਸਾਈਬਰ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਹਨ। ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, 2021 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਪੋਰਟਲ 'ਤੇ ਲਗਭਗ 2.62 ਲੱਖ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਗਿਣਤੀ 2025 ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਕੇ 24.02 ਲੱਖ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਨਲਾਈਨ ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਪੈਸੇ ਦੀ ਮਾਤਰਾ 551 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 22,495 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਔਨਲਾਈਨ ਧੋਖਾਧੜੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, OTP ਫਾਰਮੈਟ ਵਰਗੀਆਂ ਸੂਖਮਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਨਾਲ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਫਾਰਮੈਟ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਹੋਵੇਗਾ ਲਾਭ 

ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਹਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਨਵਾਂ ਫਾਰਮੈਟ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਧੋਖਾਧੜੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਮੈਸੇਜ ਦਾ ਫਾਰਮੈਟ ਵੀ ਬਦਲ ਦੇਣਗੇ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਧੋਖਾਧੜੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ SMS ਦੀ ਬਜਾਏ WhatsApp ਅਤੇ ਹੋਰ ਐਪਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੱਧ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ OTP ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਨਾ ਦਿਖਾਉਣ ਅਤੇ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਐਪ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ OTP ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰਨ ਵਰਗੇ ਉਪਾਅ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਕ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਨੋਟ - ਇਸ ਖ਼ਬਰ ਬਾਰੇ ਕੁਮੈਂਟ ਬਾਕਸ ਵਿਚ ਦਿਓ ਆਪਣੀ ਰਾਏ।

ਜਗਬਾਣੀ ਈ-ਪੇਪਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਐਪ ਨੂੰ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ 

For Android:-  https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jagbani&hl=en 

For IOS:-  https://itunes.apple.com/in/app/id538323711?mt


author

Harinder Kaur

Content Editor

Related News