ਬ੍ਰਿਕਸ ਸ਼ਿਖਰ ਸੰਮੇਲਨ: 12-13 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਸੰਮੇਲਨ ''ਚ ਪਹੁੰਚਣਗੇ ਰੂਸੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪੁਤਿਨ

ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ : ਰੂਸੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਲਾਦੀਮੀਰ ਪੁਤਿਨ 12-13 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਿਕਸ ਸ਼ਿਖਰ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਭਾਰਤ ਆਉਣਗੇ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਤੇ ਰੂਸ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਦੋ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੁਖੋਈ-30 ਐਮ.ਕੇ.ਆਈ. ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰੂਸ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਸੁਖੋਈ-57 ਸਟੈਲਥ ਫਾਈਟਰ ਜੈੱਟ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਰੂਸ ਸੁਖੋਈ-57 ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਤਬਾਦਲੇ ਦਾ ਆਫਰ ਵੀ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਰੱਖਿਆ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸੂਤਰਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੌਜੀ ਆਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸੁਖੋਈ-30 ਐਮ.ਕੇ.ਆਈ. ਦੇ ਇਸ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਵਿੱਚ ਏਅਰਫ੍ਰੇਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਐਵੀਓਨਿਕਸ ਤੱਕ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਇੰਜਣ ਅਤੇ ਪੇਲੋਡ (ਹਥਿਆਰ ਲਿਜਾਣ ਦੀ) ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਵੀ ਵਧਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਰੂਸੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਐਰੋਨੌਟਿਕਸ ਲਿਮਟਿਡ (HAL) ਦੀ ਨਾਸਿਕ ਯੂਨਿਟ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਰੂਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਡੀਲ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਲਗਭਗ 63,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ 84 ਸੁਖੋਈ-30 ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 'ਸੁਪਰ ਸੁਖੋਈ' ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਲਈ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਲੋੜ ਇਸ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਆਪਣਾ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਫਾਈਟਰ ਜੈੱਟ ਖੁਦ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸਾਲ 2032 ਤੱਕ ਹੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਸਕੇਗਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਅੰਤਰਾਲ (gap) ਕਾਰਨ ਹੀ ਸੁਖੋਈ-57 ਵਰਗਾ ਵਿਕਲਪ ਭਾਰਤ ਲਈ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਚੀਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਪਣਾ ਸਟੈਲਥ ਫਾਈਟਰ ਤਿਆਰ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਲਈ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਬੇਹੱਦ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਰੂਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਲ 2007 ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਫਾਈਟਰ ਜੈੱਟ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਇਸ ਸਾਂਝੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਰੂਸ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸੁਖੋਈ-57 ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਫਾਈਟਰ ਜੈੱਟ ਦਾ ਨਵਾਂ ਵਿਕਲਪ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸੁਖੋਈ-57ਈ ਜਹਾਜ਼ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਐਫ-35  ਨਾਲੋਂ 25 ਫੀਸਦੀ ਤੇਜ਼ ਹੈ। ਸੁਖੋਈ-57ਈ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਫ਼ਤਾਰ 2,470 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ (ਮਾਕ-2) ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਕੰਬੈਟ ਰੇਂਜ 1,250 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਅਮਰੀਕੀ ਐਫ-35ਏ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ 1,960 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਅਤੇ ਰੇਂਜ 1,093 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਸੁਖੋਈ-57ਈ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ 25% ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਰੇਂਜ 14% ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਰਾਡਾਰ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਅਤੇ ਬਿਹਤਰ ਚਾਲ-ਢਾਲ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨੂੰ ਲੁਕਾ ਕੇ ਰੱਖਣ ਲਈ ਅੰਦਰੂਨੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਹਵਾ ਤੋਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜ਼ਮੀਨੀ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦੇ ਜੇ-20ਸਟੈਲਥ ਫਾਈਟਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸੁਖੋਈ-57 ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਸਮਰੱਥਾ, ਥ੍ਰਸਟ-ਵੈਕਟਰਿੰਗ ਅਤੇ ਉੱਨਤ ਇੰਜਣ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਸੁਪਰਕਰੂਜ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾਉਣ 'ਤੇ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਜਗ ਬਾਣੀ ਈ-ਪੇਪਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਐਪ ਨੂੰ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ

For Android:- https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jagbani&hl=en

For IOS:- https://itunes.apple.com/in/app/id538323711?mt=8