ਨੇਤਰਦਾਨ ਨਾਲ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿਸੇ ਦੁਨੀਆ ! ਦੇਹਾਂਤ ਦੇ 14 ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਨੇ ਅੱਖਾਂ
Tuesday, Aug 25, 2026 - 09:29 AM (IST)
ਹੈਲਥ ਡੈਸਕ - ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਮੌਤ ਤੋਂ ਛੇ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੌਰਨੀਆ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟੇਸ਼ਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਛੇ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕੌਰਨੀਆ ਦਾਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੌਤ ਤੋਂ 12 ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਅੱਖਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨੇਤਰਹੀਣਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰ ਵਾਪਸ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਖੋਜ ਮੌਲਾਨਾ ਆਜ਼ਾਦ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ (MAMC) ਵਿਖੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਆਈ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਕ ਅਧਿਐਨ 'ਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ।
ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਇੰਡੀਅਨ ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਓਫਥਲਮੋਲੋਜੀ 'ਚ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ 'ਚ, ਜੇਕਰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ 'ਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਕੌਰਨੀਆ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟੇਸ਼ਨ ਨੂੰ 12 ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਅੱਖਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇ ਕੇ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੌਰਨੀਆ ਦੇ ਨੁਕਸ ਕਾਰਨ ਅੰਨ੍ਹੇਪਣ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਇਹ ਅਧਿਐਨ 170 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ 333 ਕੌਰਨੀਆ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ 'ਚ, 163 ਦਾਨੀਆਂ ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਕੌਰਨੀਆ ਦਾਨ ਕੀਤੇ, ਅਤੇ ਸੱਤ ਦਾਨੀਆਂ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਕੌਰਨੀਆ ਦਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ 'ਚ ਪੰਜ ਤੋਂ 102 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਦਾਨੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਾਨੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਹੋਈ। ਅੱਖਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ 'ਚ ਲਗਭਗ 14 ਘੰਟੇ ਲੱਗੇ। ਇਕ ਸਿੰਗਲ ਦਾਨੀ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵੀ ਚੰਗੇ ਰਹੇ
ਅਧਿਐਨ 'ਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਮੌਤ ਤੋਂ 12 ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਕੌਰਨੀਆ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਤਾਂ ਵੀ 75.68 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟੇਸ਼ਨ ਲਈ ਢੁਕਵੇਂ ਪਾਏ ਗਏ ਅਤੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਹ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟੇਸ਼ਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕੌਰਨੀਆ ਦਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ 23.32 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਕੌਰਨੀਆ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟਯੋਗ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ, 21 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਕੌਰਨੀਆ ਖੋਜ ਲਈ ਵਰਤੇ ਗਏ ਸਨ।
ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਕਾਰਨ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਕੌਰਨੀਆ ਵਰਤੋਂ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵੀ ਚੰਗੇ ਰਹੇ। ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਫਾਲੋ-ਅਪ 'ਤੇ, ਐਂਡੋਥੈਲੀਅਲ ਕੇਰਾਟੋਪਲਾਸਟ ਕੌਰਨੀਅਲ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਦੇ 91 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
